Een schone werkplek is fijn. Een hygiënische werkplek is nog belangrijker. Want hygiënisch werken gaat verder dan even een doekje over het bureau halen of je handen wassen voordat je gaat lunchen.
Het draait om de manier waarop je werkt, hoe je omgaat met persoonlijke hygiëne, welke werkkleding je draagt en hoe schoon sanitair, materialen en werkplekken blijven.
Maar wat is hygiëne precies? Wat betekent hygiënisch werken en hoe zorg je ervoor dat het op de werkvloer ook echt gebeurt? We leggen het praktisch voor je uit.
Wat is hygiëne?
Hygiëne is de verzamelnaam voor maatregelen die helpen om vuil, besmetting en de verspreiding van schadelijke micro-organismen te beperken. Een plek die er schoon uitziet, is dus niet automatisch hygiënisch.
Welke maatregelen nodig zijn, hangt af van de omgeving waarin je werkt. Op kantoor gelden andere aandachtspunten dan in een productiebedrijf of voedingsmiddelenomgeving.
Hygiënisch werken is daarmee onderdeel van een bredere aanpak van bedrijfshygiëne op de werkvloer. Daarbij kijk je niet alleen naar het gedrag van medewerkers, maar ook naar schoonmaak, sanitair, vloeren, afvalstromen en andere voorzieningen.
Wat betekent hygiënisch werken?
Hygiënisch werken betekent dat je tijdens het werk bewust maatregelen neemt om besmetting en vervuiling zoveel mogelijk te voorkomen.
Dat gaat niet alleen over handen wassen. Goede hygiëne op het werk bestaat uit meerdere onderdelen die elkaar versterken.
Denk aan persoonlijke hygiëne, handhygiëne, schone werkkleding, een nette werkplek, goed onderhouden sanitaire voorzieningen en duidelijke afspraken binnen het bedrijf.
In productieomgevingen komt daar vaak nog proceshygiëne bij. Daarbij kijk je niet alleen naar medewerkers, maar ook naar routes van producten, materialen en vuilstromen.
Kort gezegd: hygiënisch werken is geen losse handeling, maar een manier van werken.
Waarom is hygiëne op het werk belangrijk?
Op een normale werkdag raken medewerkers continu oppervlakken, materialen, machines en producten aan. Daardoor kunnen vuil en micro-organismen zich makkelijk verplaatsen.
Goede hygiëne op de werkvloer helpt dat risico te beperken. Tegelijkertijd draagt een goed georganiseerde werkomgeving bij aan prettig en veilig werken.
In sommige branches speelt hygiëne een nog grotere rol. Denk bijvoorbeeld aan de voedingsmiddelenindustrie, waar besmetting gevolgen kan hebben voor de productveiligheid. Bedrijven die levensmiddelen produceren, verwerken of distribueren werken daarom volgens specifieke voedselveiligheidsregels en HACCP-principes.
Een belangrijke basisregel blijft in iedere branche hetzelfde: kijk naar de risico's binnen je eigen werkproces en pas je hygiënische maatregelen daarop aan.
Zo werk je hygiënisch op de werkvloer
Goede bedrijfshygiëne hoeft niet ingewikkeld te zijn. Wel moet het iedere dag kloppen.
1. Begin bij goede handhygiëne
Je handen zijn de hele dag in beweging. Deurklinken, machines, gereedschap, telefoons, kranen en toetsenborden: ongemerkt raak je behoorlijk wat aan.
Regelmatig en goed je handen wassen helpt om vuil en micro-organismen te verwijderen. Vooral op momenten waarop besmetting makkelijk kan worden doorgegeven, is dat belangrijk.
Zorg op de werkvloer voor voldoende mogelijkheden om de handen te wassen, met stromend water, geschikte zeep en een passende manier om de handen te drogen.
Ook de inrichting van de sanitaire ruimte speelt hierin een rol. Met goede sanitairhygiëne zorg je ervoor dat zeep, handdroging en andere voorzieningen altijd beschikbaar zijn.
Hoe moet je je handen wassen?
Een goede handenwasroutine bestaat uit zes eenvoudige stappen:
- Maak je handen nat met stromend water.
- Gebruik voldoende vloeibare zeep.
- Was je handpalmen, handruggen, vingers, duimen, vingertoppen en polsen zorgvuldig.
- Vergeet ook de ruimtes tussen je vingers niet.
- Spoel je handen goed af.
- Droog je handen zorgvuldig.
Werk je in een branche met een specifiek handhygiëneprotocol, bijvoorbeeld in de zorg of voedingsmiddelenindustrie? Volg dan altijd de richtlijnen die voor jouw werkzaamheden gelden.
Ook het drogen van je handen hoort bij goede handhygiëne. Welke droogoplossing geschikt is, hangt af van de werkomgeving en de hygiëne-eisen die daar gelden.
2. Vergeet persoonlijke hygiëne niet
Hygiënisch werken begint bij jezelf.
Schone handen zijn belangrijk, maar persoonlijke hygiëne gaat verder. Denk bijvoorbeeld aan verzorgde nagels, schone werkkleding, wondjes die goed worden afgedekt en afspraken over sieraden of haar wanneer het werkproces daarom vraagt.
Ook hier geldt: niet iedere werkomgeving vraagt hetzelfde.
Op kantoor zijn de voorschriften anders dan in een productieomgeving waar direct met levensmiddelen wordt gewerkt. Maak daarom duidelijke afspraken die passen bij de risico's binnen jouw organisatie.
3. Zorg voor schone werkkleding
Werkkleding krijgt tijdens een werkdag behoorlijk wat te verduren. Stof, vuil, vet, vocht en andere verontreinigingen kunnen zich in textiel verzamelen.
Daarom hoort ook het reinigen en beheren van bedrijfskleding bij hygiënisch werken.
Zeker in hygiënekritische omgevingen gaat dat verder dan een wasmachine aanzetten. Je wilt grip houden op het hele proces: van het verzamelen van gedragen kleding tot professioneel reinigen en het opnieuw beschikbaar stellen van schone kleding.
Zelf bedrijfskleding wassen klinkt misschien eenvoudig, maar temperatuur, wasproces, opslag en de scheiding tussen schoon en vuil textiel spelen allemaal een rol. Lees daarom ook waar je op moet letten bij bedrijfskleding professioneel laten wassen.
Bij Lavans verzorgen we dat proces voor onze klanten. Gebruikte kleding wordt opgehaald, professioneel gereinigd en weer schoon teruggebracht. Daarbij zorgen we er ook voor dat medewerkers voldoende kleding beschikbaar hebben.
Voor bedrijven in bijvoorbeeld de voedingsmiddelenindustrie kunnen aanvullende eisen gelden. Daarom werken we binnen gecontroleerde processen en relevante kwaliteits- en hygiënenormen.
Zo hoeft bedrijfskleding geen terugkerend regelklusje te zijn, maar wordt het gewoon onderdeel van een goed georganiseerd hygiëneproces.
4. Houd de werkplek zelf schoon
Hygiëne op de werkplek gaat natuurlijk niet alleen over medewerkers.
Werkoppervlakken, vloeren, sanitaire ruimtes, machines en andere veelgebruikte plekken verdienen net zo goed aandacht. Vooral oppervlakken die door veel mensen worden aangeraakt, kunnen snel vervuilen.
Een slimme aanpak helpt daarbij. Zorg dat duidelijk is wie waarvoor verantwoordelijk is, hoe vaak er wordt schoongemaakt en welke middelen daarvoor worden gebruikt.
En kijk ook naar de basis. Worden zeep, handdoeken en andere sanitaire voorzieningen op tijd aangevuld? Zijn afvalbakken goed geplaatst? Wordt vuil bij de ingang zoveel mogelijk tegengehouden?
Dat zijn misschien kleine dingen, maar juist die bepalen op een drukke werkdag of een hygiënebeleid in de praktijk werkt.
5. Maak goede hygiëne zo makkelijk mogelijk
Een protocol van drie pagina's helpt weinig als medewerkers het tijdens hun werk niet makkelijk kunnen uitvoeren.
Daarom geloven we bij Lavans vooral in oplossingen die vanzelf onderdeel worden van de werkdag.
Zorg dat voorzieningen logisch geplaatst zijn. Dat medewerkers niet hoeven te zoeken naar zeep of schone kleding. Dat vuile en schone textielstromen duidelijk gescheiden zijn. En dat voorraad wordt aangevuld voordat iemand ontdekt dat iets op is.
Hoe minder gedoe goede hygiëne oplevert, hoe groter de kans dat het iedere dag goed gebeurt.
Hygiëne in een productieomgeving
In productiebedrijven krijgt hygiënisch werken vaak een extra dimensie.
Daar kan een verontreiniging namelijk niet alleen medewerkers of de werkplek raken, maar ook het product. Vooral in de voedingsmiddelenindustrie is het daarom belangrijk om kruisbesmetting te voorkomen en duidelijke scheidingen aan te brengen tussen schoon en vuil.
Denk bijvoorbeeld aan werkkleding die alleen binnen bepaalde zones wordt gedragen, vaste omkleedprocedures en goede afspraken over persoonlijke hygiëne.
Ook het ontwerp van productieprocessen kan een rol spelen. Bij hygiënisch procesontwerp wordt gekeken of apparatuur en ruimtes goed reinigbaar zijn en of ophoping van vuil of kruisbesmetting zoveel mogelijk wordt voorkomen.
Voor levensmiddelenbedrijven geldt bovendien dat hygiënisch werken onderdeel is van het voedselveiligheidssysteem en de HACCP-aanpak.
Hygiënisch werken is niet hetzelfde als steriel werken
De termen hygiënisch, aseptisch en steriel worden regelmatig door elkaar gebruikt. Toch betekenen ze iets anders.
Bij hygiënisch werken probeer je besmetting en verspreiding van vuil en schadelijke micro-organismen zoveel mogelijk te beperken.
Steriel werken gaat veel verder en hoort bij gecontroleerde processen waarbij zeer strenge microbiologische eisen gelden.
Aseptisch werken is vooral relevant in bijvoorbeeld medische, farmaceutische en vergelijkbare omgevingen. Daarbij wordt tijdens een handeling specifiek geprobeerd besmetting van een schoon of steriel gebied te voorkomen.
Voor de meeste werkplekken is steriel werken dus helemaal niet het doel. Goede, passende bedrijfshygiëne wel.
Hygiëne op het werk begint met goede afspraken
De belangrijkste les? Hygiënisch werken bestaat niet uit één gouden regel.
Het is de combinatie van gedrag, voorzieningen en processen. Medewerkers moeten weten wat er van hen wordt verwacht, maar ze moeten ook de juiste middelen krijgen om dat eenvoudig uit te voeren.
Kijk daarom regelmatig kritisch naar je werkvloer. Zijn de sanitaire voorzieningen op orde? Is er altijd voldoende zeep en droogmateriaal? Wordt bedrijfskleding op tijd gewisseld en professioneel verzorgd? Blijven vloeren en werkplekken goed schoon?
Wanneer die basis klopt, wordt hygiënisch werken een stuk vanzelfsprekender.
Hygiëne zonder gedoe
Goede hygiëne zit vaak in dingen die iedere dag opnieuw moeten kloppen. Voldoende zeep. Een fijne manier om je handen te drogen. Schone bedrijfskleding op het juiste moment. Een nette entree en werkvloer.
Bij Lavans helpen we bedrijven om precies die praktische kant goed te organiseren.
Van bedrijfskleding en sanitairhygiëne tot schoonloopmatten en oplossingen voor de werkvloer. We kijken naar wat bij jouw bedrijf past, zorgen voor levering en service en houden de voorraad op peil.
Zo heb jij er minder omkijken naar en kan iedereen gewoon fris aan het werk.
Kunnen we je helpen?
Benieuwd waar je de hygiëne binnen jouw bedrijf slimmer kunt organiseren? Neem contact op met onze specialisten. We denken graag met je mee.
Veelgestelde vragen over hygiënisch werken
Hygiënisch werken
Bedrijfshygiëne is de bredere aanpak waarmee een organisatie de werkomgeving schoon, hygiënisch en beheersbaar houdt. Daarbij kijk je bijvoorbeeld naar medewerkers, sanitair, bedrijfskleding, schoonmaak, vloeren en afvalstromen.
Bij hygiënisch werken beperk je besmettingsrisico's. Steriel werken stelt veel strengere eisen en wordt vooral toegepast in specialistische omgevingen, zoals bepaalde medische en farmaceutische processen.
Persoonlijke hygiëne heeft onder andere betrekking op handen, nagels, haar, kleding en verzorging van wondjes. Welke regels gelden, verschilt per branche en functie.
Goede hygiëne helpt besmetting te beperken en draagt bij aan een schone en prettig georganiseerde werkomgeving. In sectoren zoals food gelden daarnaast specifieke eisen om producten veilig te houden.
Hygiënisch werken betekent dat je tijdens het werk bewust voorkomt dat vuil en besmetting zich onnodig verspreiden. Denk aan handhygiëne, persoonlijke verzorging, schone werkkleding, een schone werkplek en goede sanitaire voorzieningen.
Hygiëne bestaat uit maatregelen die helpen om vuil, schadelijke micro-organismen en besmetting te voorkomen of te beperken. Welke maatregelen nodig zijn, hangt af van de omgeving en het werkproces.
Gerelateerde blogs
Werkkleding wassen: niet iets waar je heel veel zin in hebt na werktijd. De werk-was is een klus die je liever snel klaar hebt. Maar op hoeveel graden moet je werkkleding eigenlijk wassen? Wij geven je graag wat praktische tips.
Lees meer
De regels voor het scheiden van afval zijn aangescherpt, oliehoudend afval moet apart worden aangeboden. Goeie zaak, maar ook reden om stil te staan bij wat aandachtspunten.
Lees meer
Weinig ondernemers zijn zich bewust van het gevaar van spontane ontbranding van materialen in hun organisatie. Toch komt het vaker voor dan je denkt. Lavans wil mensen hier op wijzen en heeft in samenwerking met Peutz een onderzoek uitgevoerd naar het broeigedrag van poetsdoeken.
Lees meer